Jak efektywnie nauczać dziecko z dysleksją?

Dyslektycy mogą nauczyć się płynnie czytać i pisać poprawną polszczyzną. Pod warunkiem, że znajdują się pod opieką dobrego pedagoga.

Specyficzne trudności w nauce czytania i pisania stanowią źródło poważnych problemów wszystkich osób zaangażowanych w proces społeczno-dydaktyczny: dziecka, rodziców, nauczycieli. Niemniej sama świadomość dysleksji jako konsekwencji zaburzeń podstawowych zdolności poznawczych, pozwala na wczesną interwencję. Dla Ciebie jako pedagoga jest nią wsparcie ucznia w pokonywaniu trudności i własnych ograniczeń w drodze współpracy zbudowanej na solidnej podstawie zaufania.

Metodologia pracy

Uczeń borykający się z kłopotami w zakresie czytania i pisania powinien siedzieć możliwie najbliżej Ciebie, najlepiej w pierwszej ławce. Dzięki temu będziesz mógł obserwować, czy i w jaki sposób radzi sobie z samodzielnym wykonywaniem poszczególnych zadań, a w razie problemów – pośpieszyć mu z pomocą. To rozwiązanie korzystne również dla dziecka. Patrząc bezpośrednio na Ciebie, nie krępuje się prosić o wsparcie. Mając klasę za sobą, nie ulega dekoncentracji wskutek oddziaływania wielu zróżnicowanych bodźców. Przekazywanie wiedzy, podobnie jak utrwalanie zdobytych informacji, powinno angażować wszystkie zmysły ucznia. Ćwiczenia słuchowo-wzrokowo-motoryczne powiązane tematycznie z treścią lekcji to nie wszystko. Równie ważne jest stosowanie reguł mnemotechnicznych, które ułatwiają zapamiętywanie nowo poznanego materiału, w tym między innymi: śpiewanych wierszyków, czy prostych rymowanek.

Pomoc dydaktyczna

Nie tylko podczas nauki w domu, ale także w szkole, dziecku z dysleksją rozwojową bardzo pomocne są słowniki – języka polskiego, poprawnej polszczyzny, ortograficzny, wyrazów bliskoznacznych. Warto umacniać w podopiecznym pewność, że regularne korzystanie z pomocy dydaktycznej przynosi wymierne rezultaty. Umacnia i rozwija zdolności językowe, przez co pozwala sukcesywnie pomniejszać ilość popełnianych błędów.

Dobrym pomysłem jest używanie podczas lekcji dyktafonu. Możesz wykorzystać go do nagrywania dla rodziców praktycznych wskazówek, dzięki którym odrabianie pracy domowej wspólnie z dzieckiem będzie łatwiejsze, a tym samym – przyjemniejsze. Urządzenie pozwala także na śledzenie postępów nauki czytania – porównać efekty kilkumiesięcznych starań, a dzięki temu docenić wysiłek, jaki przede wszystkim dziecko wkłada w przezwyciężanie własnych ograniczeń. Nie bez znaczenia pozostaje również fakt, że słuchanie własnego głosu ma działanie motywacyjne – zachęca do konsekwentnej pracy nad podniesieniem zdolności językowych.

Formy oceniania

Dominującą formą sprawdzania wiedzy u dzieci borykających się z dysleksją jest wypowiedź ustna. W przypadku pisemnego sprawdzianu należy wziąć pod uwagę konieczność dostosowania arkusza pod kątem konstrukcji graficznej do możliwości percepcyjnych dziecka; zbyt duża ilość informacji przeraża go, w konsekwencji nie podejmuje próby rozwiązania zadań. Może okazać się, że najlepszym rozwiązaniem będzie odczytywanie poleceń dotyczących kolejnych zadań. Ocenie podlega przede wszystkim merytoryka  – dobór argumentów, logika wywodów. By uniknąć absurdalnej sytuacji, kiedy wysiłek dziecka w naukę i napisanie wypracowania zostaje przekreślony wystawieniem złej oceny ze względu na nieliczne błędy, opracuj cząstkową punktację dla każdego z elementów pracy, które będziesz brał pod uwagę, sprawdzając ją. Pamiętaj, że błędy popełniane przez dyslektyka są dla niego punktem wyjściowym do pracy. Zamiast wszystkie podkreślać, na marginesie zapisz ich liczbę. W ten sposób zmobilizujesz podopiecznego do pochylenia się nad tekstem w celu odnalezienia błędów i samodzielnej ich poprawy przy pomocy stosownego słownika.

Na ocenę całościową, składa się także ta wystawiana za prowadzenie zeszytu przedmiotowego. Uwagi przekazywane uczniowi mającemu trudności w pisaniu nie mogą mieć negatywnego wydźwięku jak np. Pismo do poprawy!, Ortografia!, Zeszyt prowadzony niechlujnie. Komentarze tego rodzaju krzywdzą ucznia — obniżają jego i tak wystarczająco niską samoocenę, demotywują do nauki. Przekazywanie uwag powinno nosić znamiona konstruktywnej krytyki, gdzie o pomyłkach rozmawia się w kontekście skutecznych sposobów na ich eliminację.

Specyficzne trudności w nauce czytania i pisania stanowią źródło poważnych problemów wszystkich osób zaangażowanych w proces społeczno-dydaktyczny: dziecka, rodziców, nauczycieli. Niemniej sama świadomość dysleksji jako konsekwencji zaburzeń podstawowych zdolności poznawczych, pozwala na wczesną interwencję. Dla Ciebie jako pedagoga jest nią wsparcie ucznia w pokonywaniu trudności i własnych ograniczeń w drodze współpracy zbudowanej na solidnej podstawie zaufania.

W pracy z uczniem dyslektycznym ważne jest wykorzystywanie odpowiednich technik organizacji i form zajęć lekcyjnych. Poprzez indywidualne podejście do podopiecznego, osiągniesz założony rezultat wspólnej pracy. Stworzysz mu dogodne warunki dla prawidłowego rozwoju intelektualnego, a dzięki temu – zapewnisz możliwie najlepszy start w przyszłość.