Zgody na pliki cookie
  • Zgoda
  • Szczegóły
  • O plikach cookie

Niniejsza strona korzysta z plików cookie

Wykorzystujemy pliki cookie do spersonalizowania treści i reklam, aby oferować funkcje społecznościowe i analizować ruch w naszej witrynie. Informacje o tym, jak korzystasz z naszej witryny, udostępniamy partnerom społecznościowym, reklamowym i analitycznym. Partnerzy mogą połączyć te informacje z innymi danymi otrzymanymi od Ciebie lub uzyskanymi podczas korzystania z ich usług.

Pliki cookie (ciasteczka) to małe pliki tekstowe, które mogą być stosowane przez strony internetowe, aby użytkownicy mogli korzystać ze stron w bardziej sprawny sposób.

Prawo stanowi, że możemy przechowywać pliki cookie na urządzeniu użytkownika, jeśli jest to niezbędne do funkcjonowania niniejszej strony. Do wszystkich innych rodzajów plików cookie potrzebujemy zezwolenia użytkownika.

Niniejsza strona korzysta z różnych rodzajów plików cookie. Niektóre pliki cookie umieszczane są przez usługi stron trzecich, które pojawiają się na naszych stronach.

W dowolnej chwili możesz wycofać swoją zgodę w Deklaracji dot. plików cookie na naszej witrynie.

Dowiedz się więcej na temat tego, kim jesteśmy, jak można się z nami skontaktować i w jaki sposób przetwarzamy dane osobowe w ramach Polityki prywatności.

Prosimy o podanie identyfikatora Pana/Pani zgody i daty kontaktu z nami w sprawie Pana/Pani zgody

logo PCUD

Skontaktuj się z nami już dziś:

RZESZÓW
Tel: 17 740 21 31

PCUD
  • PCUD
    Aktualności O nas Strona główna (current)
  • OFERTA
    STUDIA Studia magisterskie studia podyplomowe studia podyplomowe do nauczania przedmiotu KURSY I SZKOLENIA Kalendarz wydarzeń Szkolenia on-line Szkolenia stacjonarne Katalog szkoleń Kurs języka angielskiego
  • PRZYDATNE INFORMACJE
    Zapisy online Praktyki Wytyczne dot. ogólnego wyglądu prac zaliczeniowych Panel słuchacza
  • KONTAKT
ZAPISZ SIĘ ONLINE PANEL SŁUCHACZA
ZAPISZ SIĘ ONLINE PANEL SŁUCHACZA
  1. Strona główna
  2. Aktualności - Czy ochrona ludności może być skuteczna bez współpracy społecznej? Dyrektor PCUD prof. Artur Woźny na konferencji w Kaliszu

Czy ochrona ludności może być skuteczna bez współpracy społecznej? Dyrektor PCUD prof. Artur Woźny na konferencji w Kaliszu

20 lis 2026 #Studia podyplomowe #Konferencja

19–20 listopada 2026 r. Instytut Nauk o Bezpieczeństwie Uniwersytetu Kaliskiego gościł naukowców i praktyków z Polski i Ukrainy na konferencji „Międzynarodowy wymiar ochrony ludności i obrony cywilnej”. Dr hab. Artur Woźny, prof. PRz, dyrektor Podkarpackiego Centrum Usług Dydaktycznych, zasiadał w komitecie naukowym konferencji. Prowadził panel IX „Społeczne, kulturowe i prawne uwarunkowania i konteksty ochrony ludności i obrony cywilnej” oraz wygłosił wystąpienie „Czy ochrona ludności może być skuteczna bez współpracy społecznej? Międzynarodowe doświadczenia w budowaniu odporności społeczności lokalnych”.

Jak ocenić, czy ochrona ludności działa?

Prof. Woźny omówił główne wyzwania współczesnej ochrony ludności i spojrzał na nie przez pryzmat prakseologii, czyli nauki o sprawnym działaniu. Wskazał pięć podstawowych kategorii prakseologicznych w ochronie ludności: skuteczność, sprawność, ekonomiczność, koordynację i synergię. Przedstawił też autorski model ochrony ludności oraz kierunki zmian w podejściu do reagowania na zagrożenia.

Czego uczą doświadczenia Japonii, Finlandii, Szwecji, USA i Australii?

Prof. Woźny pokazał przykłady współpracy społeczności lokalnych w ochronie ludności z pięciu krajów: Japonii, Finlandii, Szwecji, Stanów Zjednoczonych i Australii. Jego wniosek:

„Nie istnieje jeden uniwersalny model budowania odporności społecznej. Doświadczenia międzynarodowe wskazują, że skuteczna ochrona ludności wymaga połączenia potencjału instytucjonalnego państwa z wiedzą, kompetencjami i aktywnością społeczności lokalnych”.

Innymi słowy: służby, procedury i sprzęt to za mało. System działa wtedy, gdy mieszkańcy wiedzą, co robić, i są gotowi działać razem.

Odporność społeczna zaczyna się od wychowania

Skąd biorą się wiedza, kompetencje i gotowość do współpracy? Częściowej odpowiedzi udziela rozdział „Bezpieczeństwo narodowe w dobie kryzysu lub zmierzchu wychowania”, który prof. Woźny napisał wspólnie z prof. Zbigniewem Tarkowskim. Autorzy wskazują, że kryzys wartości, słabnące autorytety i brak spójnych wzorców wychowawczych mogą zagrażać stabilności państwa. To wychowanie kształtuje odpowiedzialność, solidarność i odporność społeczną.

Autorzy przywołują badanie, według którego tylko połowa młodych ludzi deklaruje gotowość do obrony kraju w sytuacji zagrożenia. Zauważają też, że szkoła coraz częściej ogranicza się do przekazywania wiedzy i przygotowania do egzaminów. Uczniowie często wychodzą z niej bez umiejętności, których potrzebują w trudnej sytuacji: rozmowy o emocjach, budowania relacji, rozwiązywania konfliktów. Zmiany trzeba zacząć „od postawy społeczeństwa”.

Co to oznacza dla szkół?

To w szkole dzieci i młodzież najwcześniej uczą się działać we wspólnocie. Z wystąpienia i z rozdziału płyną dla szkół konkretne wnioski:

  • przywrócić wychowaniu należne miejsce w szkole i rozliczać nauczycieli także z jego efektów,

  • rozwijać edukację obywatelską, wolontariat i aktywność społeczną młodzieży,

  • uczyć odpowiedzialnego korzystania z internetu i mediów społecznościowych,

  • budować współpracę szkoły z rodzinami, samorządem i służbami, bo żaden z tych partnerów nie poradzi sobie sam.

Ten sam kierunek wyznacza ustawa o ochronie ludności i obronie cywilnej, obowiązująca od 1 stycznia 2025 r. Przewiduje ona edukację o zagrożeniach i zasadach postępowania, a w szkołach i przedszkolach prowadzi się ją na zasadach Prawa oświatowego. Praktyczną stronę, czyli zachowanie podczas alarmu, opisaliśmy w poradniku „Bezpieczna ewakuacja w szkole”.

Porozmawiajmy o tym w Rzeszowie 10 grudnia

PCUD zaprasza na bezpłatną konferencję „Szkoła jako element infrastruktury krytycznej”, 10 grudnia 2026 r. w Hotelu Rzeszów. Tematem jest rola szkół w systemie bezpieczeństwa państwa i przygotowanie placówek do działania w warunkach zagrożenia. Kierujesz szkołą lub przedszkolem? Odpowiadasz za bezpieczeństwo w samorządzie, służbach lub wojsku? Zapraszamy! Zapisz się już dziś.

Pytania i odpowiedzi

Czy ochrona ludności może być skuteczna bez współpracy społecznej?

Według prof. Artura Woźnego – nie. Doświadczenia Japonii, Finlandii, Szwecji, USA i Australii pokazują, że skuteczna ochrona ludności wymaga połączenia potencjału instytucjonalnego państwa z wiedzą, kompetencjami i aktywnością społeczności lokalnych. Nie ma przy tym jednego uniwersalnego modelu budowania odporności społecznej.

Czym są ochrona ludności i obrona cywilna?

Ochrona ludności to system złożony z organów administracji publicznej, podmiotów ochrony ludności (m.in. służb ratowniczych) i ich zasobów, którego celem jest zapewnienie bezpieczeństwa ludności. Obrona cywilna to ochrona ludności cywilnej przed skutkami działań zbrojnych. Nie jest odrębną formacją: w razie wojny lub stanu wojennego organy i podmioty ochrony ludności stają się organami i podmiotami obrony cywilnej. Zasady określa ustawa z 5 grudnia 2024 r. o ochronie ludności i obronie cywilnej.

Jakie kategorie prakseologiczne są ważne w ochronie ludności?

Prof. Artur Woźny wskazuje pięć podstawowych kategorii: skuteczność, sprawność, ekonomiczność, koordynację i synergię.

Jaki związek ma wychowanie z bezpieczeństwem narodowym?

Według prof. Artura Woźnego i prof. Zbigniewa Tarkowskiego wychowanie kształtuje odpowiedzialność, solidarność i odporność społeczną obywateli. Bez tych postaw nawet dobrze zaprojektowany system bezpieczeństwa nie działa skutecznie.

Jak zdobyć kwalifikacje do nauczania edukacji dla bezpieczeństwa?

Nauczyciele i pedagodzy z przygotowaniem pedagogicznym mogą ukończyć studia podyplomowe Edukacja dla bezpieczeństwa w PCUD w Rzeszowie. Dają one uprawnienia do nauczania tego przedmiotu w klasie VIII szkoły podstawowej, w liceum, technikum i szkole branżowej. Co najmniej 85% zajęć odbywa się w sali, nie przed ekranem.

Bezpieczeństwo szkoły zaczyna się od przygotowanych ludzi. Chcesz uczyć edukacji dla bezpieczeństwa albo lepiej przygotować swoją placówkę na sytuacje zagrożenia? Sprawdź studia podyplomowe Edukacja dla bezpieczeństwa i Bezpieczeństwo i higiena pracy oraz aktualne kursy i szkolenia PCUD. Masz pytania? Skontaktuj się z nami.

Przeczytaj więcej:

  • Z. Tarkowski, A. Woźny, „Bezpieczeństwo narodowe w dobie kryzysu lub zmierzchu wychowania”, w: A. Woźny (red.), Wybrane zagadnienia bezpieczeństwa społecznego, Wydawnictwo Politechniki Częstochowskiej, 2025, s. 333–349

  • Strona konferencji – Uniwersytet Kaliski

  • Kultura bezpieczeństwa zaczyna się od pracodawcy – prof. Woźny na konferencji „Wizja Zero”



ZAPISZ SIĘ ONLINE


Galeria

media media
Najnowsze aktualności:
  • miniaturka zdjęcia ilstrującego aktualność
    Czy ochrona ludności może być skuteczna bez współpracy społecznej? Dyrektor PCUD prof. Artur Woźny na konferencji w Kaliszu
    20 lis 2026
  • miniaturka zdjęcia ilstrującego aktualność
    Informujemy, że w dniu 19.11.2026 biuro będzie nieczynne
    18 lis 2026
  • miniaturka zdjęcia ilstrującego aktualność
    Kultura bezpieczeństwa zaczyna się od pracodawcy – dyrektor PCUD prof. Artur Woźny na konferencji „Wizja Zero”
    6 lis 2026
  • miniaturka zdjęcia ilstrującego aktualność
    Czym jest biblioterapia i jak zostać nauczycielem bibliotekarzem? Kompletujemy grupę na październik
    2 paź 2026
  • miniaturka zdjęcia ilstrującego aktualność
    Jak zostać starszym inspektorem BHP? Sprawdź, jak wyglądają studia podyplomowe w PCUD
    26 wrz 2026
Logo PCUD

Podkarpackie Centrum Usług Dydaktycznych powstało z inicjatywy środowisk naukowych kilku ośrodków, którym leży na sercu dobre przygotowanie kadry pedagogicznej w zakresie pedagogiki specjalnej.

Rzeszów

SIEDZIBA GŁÓWNA

ul. Rymanowska 15a,
35-083 Rzeszów

17 740 21 31

biuro@pcud.edu.pl

ZNAJDŹ NA MAPIE GOOGLE

© Podkarpackie Centrum Usług Dydaktycznych 2026. Site by RATstudios.
Obrazek przedstawia mężczyznę przy komputerze
Logowanie do panelu słuchacza
Obrazek przedstawia mężczyznę przy komputerze
Logowanie na drugi kierunek


N
A
J
B
L
I
Ż
S
Z
E

W
Y
D
A
R
Z
E
N
I
A
  • 5
    gru
    Jak radzić sobie z zachowaniami trudnymi?
    szkolenie specjalistyczne
    RZESZÓW
  • 10
    gru
    Konferencja - Szkoła jako element infrastruktury krytycznej
    szkolenie bezpłatne
    RZESZÓW
  • 16
    kwi
    Diagnoza i terapia wad wymowy w ujęciu SMURF i FTM
    szkolenie specjalistyczne
    RZESZÓW
więcej